Bối cảnh thay đổi

Từ tháng 4/2026, Nhật Bản áp dụng một số điều chỉnh quan trọng trong chế độ bảo hiểm sức khỏe quốc dân (国民健康保険 - Kokumin Kenko Hoken) và bảo hiểm sức khỏe công ty (健康保険 - Kenko Hoken) ảnh hưởng trực tiếp đến người nước ngoài. Những thay đổi này nhằm đảm bảo tính công bằng và bền vững của hệ thống bảo hiểm.

1. Tăng mức trần phí bảo hiểm quốc dân

Mức trần phí bảo hiểm quốc dân tăng từ 1,060,000 yên lên 1,100,000 yên/năm. Tuy nhiên, mức tăng này chỉ ảnh hưởng đến người có thu nhập cao (trên 10 triệu yên/năm). Đa số người Việt với mức lương trung bình sẽ không bị ảnh hưởng.

2. Thắt chặt điều kiện bảo hiểm cho người phụ thuộc ở nước ngoài

Đây là thay đổi quan trọng nhất với người Việt. Từ 2026, nếu bạn đăng ký người phụ thuộc (扶養家族) ở Việt Nam vào bảo hiểm sức khỏe công ty, cần cung cấp thêm: (1) Bằng chứng chuyển tiền hàng tháng (ít nhất 60,000 yên/quý cho mỗi người). (2) Giấy chứng nhận quan hệ gia đình có apostille hoặc công chứng lãnh sự. (3) Khai báo thu nhập của người phụ thuộc tại Việt Nam.

3. Mở rộng chế độ bảo hiểm cho visa Kỹ năng đặc định (特定技能)

Tin vui cho người có visa Tokutei Ginou: từ 2026, người có visa Kỹ năng đặc định loại 2 (特定技能2号) được đăng ký bảo hiểm sức khỏe cho gia đình tại Nhật với điều kiện tương tự visa kỹ sư, mở đường cho việc định cư lâu dài.

4. Số hóa thẻ bảo hiểm

Thẻ bảo hiểm giấy (保険証) chính thức bị loại bỏ từ tháng 12/2025. Thay vào đó, bạn sử dụng thẻ My Number (マイナンバーカード) khi đi khám bệnh. Nếu chưa có My Number Card, bạn cần đến tòa thị chính đăng ký. Quá trình mất khoảng 1-2 tháng.

5. Hỗ trợ phí bảo hiểm cho thu nhập thấp

Người có thu nhập dưới 2,400,000 yên/năm (200,000/tháng) được giảm từ 20% đến 70% phí bảo hiểm quốc dân. Mức giảm cụ thể phụ thuộc vào thu nhập và số người trong gia đình. Để được giảm, bạn cần nộp tờ khai thuế (確定申告) hàng năm, ngay cả khi thu nhập thấp.

Người Việt cần làm gì?

Kiểm tra thẻ My Number Card đã đăng ký chưa. Chuẩn bị giấy tờ người phụ thuộc nếu đang đăng ký. Nộp kakutei shinkoku nếu thu nhập thấp để được giảm phí. Hỏi bộ phận nhân sự công ty về các thay đổi bảo hiểm cụ thể.